Przejście nablonkowo mezenchymalne

Przej¿cie nab¿onkowo-mezenchymalne (EMT) stanowi fundamentalny proces biologiczny, w którym komórki nab¿onkowe trac¿ swoj¿ charakterystyczn¿ polaryzacj¿, adhezj¿ mi¿dzykomórkow¿ i zorganizowan¿ architektur¿, nabywaj¿c fenotyp mezenchymalny charakteryzuj¿cy si¿ zwi¿kszon¿ ruchliwo¿ci¿, inwazyjno¿ci¿ i odporno¿ci¿ na apoptoz¿. To odwracalne zdarzenie przeprogramowania komórkowego odgrywa kluczow¿ rol¿ w rozwoju embrionalnym, regeneracji tkanek, zw¿óknieniu i progresji nowotworów. W ci¿gu ostatnich kilku dekad EMT stäo si¿ kluczowym paradygmatem w biologii komórkowej i patologii, ¿¿cz¿c procesy rozwojowe i mechanizmy chorobowe poprzez regulacj¿ plastyczno¿ci komórkowej. Zrozumienie dynamiki molekularnej, komórkowej i sygnäowej EMT stäo si¿ zatem niezb¿dne do zrozumienia szerokiego spektrum zjawisk fizjologicznych i patologicznych. W embriogenezie EMT reguluje kluczowe zdarzenia morfogenetyczne, takie jak gastrulacja, tworzenie grzebienia nerwowego i rozwój narz¿dów. Przej¿ciowa i ¿ci¿le regulowana przemiana komórek nab¿onkowych w migruj¿ce komórki mezenchymalne u¿atwia przebudow¿ tkanek i tworzenie wzorów przestrzennych niezb¿dnych do formowania z¿o¿onych struktur wielokomórkowych.