Persoonlijkheidsdiagnostiek

In de geestelijke gezondheidszorg (ggz) wordt persoonlijkheidsdiagnostiek vaak benaderd vanuit twee uitersten: een te eenvoudige toepassing van de DSM-5-TR-criteria, of een ingewikkelde aanpak met uitgebreide vragenlijsten en gestructureerde interviews. Dit kan voor professionals buiten hoogspecialistische settings ontmoedigend zijn. Deze gids biedt een waardevolle middenweg en ondersteunt ggz-professionals in hun diagnostisch proces.

Een nieuwe benadering van persoonlijkheidsdiagnostiek

De gids combineert de klassieke DSM-5-TR-classificatie van persoonlijkheidsstoornissen met het Alternatief Model voor Persoonlijkheidsstoornissen (AMPS). Dit nieuwe model biedt een breder perspectief door niet alleen te kijken naar de stoornissen zelf, maar ook naar de verschillende afweermechanismen, copingstrategieën en disfunctionele basale schema's die vaak een rol spelen bij persoonlijkheidsproblematiek.

Opbouw van het boek

De structuur van het boek is duidelijk en toegankelijk, bestaande uit twee delen. Het eerste deel biedt een beschrijving van algemeen persoonlijkheidsfunctioneren en pathologische persoonlijkheidstrekken. Hierdoor krijgen professionals inzicht in de diverse manieren waarop persoonlijkheid kan verstoord zijn en hoe dit zich manifesteert in gedrag en emotionele reacties.

Het tweede deel richt zich op de praktische uitvoering van het onderzoek. Dit omvat belangrijke elementen zoals observatie, anamnese en exploratie. Om het proces te vergemakkelijken, wordt er een selectie van meetinstrumenten aanbevolen voor professionals die deze graag willen gebruiken. Het voornaamste accent ligt echter op klinisch onderzoek en de kwaliteit van persoonlijke interactie, wat essentieel is voor een nauwkeurige beoordeling.

Van onderzoek naar classificatie

Na het klinisch onderzoek kunnen ggz-professionals de eventueel vastgestelde persoonlijkheidsstoornis in vier stappen classificeren. Dit biedt waardevolle inzichten in de vragen: ‘Wat is er aan de hand?’ en ‘Wat is er gebeurd?’. Professionals beschikken daarmee over voldoende informatie om een voorlopige diagnose te formuleren en het probleem beter te begrijpen. Hierdoor kunnen ze de behandeling en begeleiding gerichter inrichten.

Voor wie is deze gids bedoeld?

Deze gids is ontworpen voor alle 'gewone' ggz-professionals in de eerste- en tweedelijnszorg, waaronder psychiaters, psychologen, psychotherapeuten, orthopedagogen, verpleegkundig specialisten en praktijkondersteuners in de ggz. Ook is het boek waardevol voor hen die in opleiding zijn voor deze beroepen.

Met zijn praktische aanpak en toegankelijkheid biedt deze gids een waardevol hulpmiddel voor iedereen die betrokken is bij de diagnose en behandeling van persoonlijkheidsstoornissen in de geestelijke gezondheidszorg.