Non dualiteit

Non-dualiteit is niet-tweeheid (Sanskriet: a-dvaita), de afwezigheid van scheidingen en de openheid die de kern vormt van elke spiritualiteit en mystiek. In het nieuwe boek van Douwe Tiemersma wordt deze conceptie uitgebreid verkend. Hij biedt een stap-voor-stap benadering van wat non-dualiteit in de eigen ervaring betekent. Tiemersma stelt dat iedereen deze ervaring op een bepaalde manier kent en waardeert. "Wanneer er ontspanning optreedt, verdwijnen de scheidingen tussen jezelf en het andere, evenals tussen jou en anderen. Hierdoor ontstaat heelheid en verdwijnen conflicten. Wanneer grenzen vervagen, komt geluk vanzelf voort. Iedereen heeft al eens het verlangen ervaren om dit geluk opnieuw te vinden."

In zijn boek verwijst Tiemersma naar deze ontspanning en het daarmee samenhangende geluk, en nodigt hij de lezer uit om non-dualiteit in de eigen ervaring te herkennen. Hierdoor ontstaat de bewustwording van een openheid zonder scheidingen, die altijd al aanwezig was in de eigen sfeer, maar nooit als een echte werkelijkheid werd erkend. De relatieve aard van de wereld van scheidingen en de waarde van fundamentele openheid worden duidelijk, waardoor de dimensie van non-dualiteit in de eigen zijnservaring kan openbreken. Dit vertegenwoordigt een 'directe weg' naar levend inzicht met grote praktische gevolgen.

Non-dualiteit is een concept dat terug te vinden is in alle grote religies en wereldbeschouwingen. In de Advaita Vedânta, een Indiase stroming die zijn oorsprong vindt in de oude Upanishaden van de 8e-6e eeuw, wordt de non-dualistische visie verder geëxploreerd en uitgewerkt tot een filosofisch systeem. Ook in het boeddhisme, daoïsme en binnen de joodse, christelijke en islamitische mystiek is de non-dualistische visie aanwezig als de hoogste waarheid. De hoogste realiteit is die waarin geen scheiding is tussen het 'hoogste' en de essentie van het zelf, de kern van alles en iedereen.

Dit boek is ontstaan uit gesprekken met mensen die op zoek waren naar inzicht in non-dualiteit en behoefte hadden aan verduidelijking. Door gespreksopnames om te zetten in tekst biedt Tiemersma een toegankelijk overzicht van wat iedereen uiteindelijk zoekt. Met korte poëtische teksten als aanvulling biedt het boek een waardevolle bron voor diegenen die hun begrip van non-dualiteit willen verdiepen. Dr. Douwe Tiemersma, die docent wijsgerige antropologie en interculturele wijsbegeerte was aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, leidde vóór zijn overlijden in 2013 het Advaita Centrum te Gouda, waar zijn activiteiten op het gebied van non-dualisme, yoga en meditatie waren ondergebracht.