Het volk regeert

De laatste jaren staat het functioneren van de (parlementaire) democratie indringend ter discussie. Niet alleen in de politiek, maar ook in de maatschappij en de wetenschap lijkt er ongenoegen te bestaan over het functioneren daarvan. Dat kan worden toegeschreven aan diverse ontwikkelingen: sterk wisselende verkiezingsuitslagen, een mondiger wordende burger, ‘Politikverdrossenheit’, de ‘verplaatsing’ van de politiek en een inkrimping van het politieke midden. Tegelijkertijd zijn er veel voorstellen voor staatkundige vernieuwing gedaan – en gesneuveld: een herziening van het kiesstelsel, de introductie van de direct gekozen burgemeester en een correctief wetgevingsreferendum. Het referendum over de EU-Grondwet heeft de discussie over het functioneren van de (parlementaire) democratie, alsook van het democratische gehalte van de EU, verder doen oplaaien. Deze bundel bevat beschouwingen over de plaats en de rol van de democratie in Nederland (en in Europa) in het licht van deze maatschappelijke ontwikkelingen. Daarbij staat de gedachte centraal, dat de idee van democratie een centrale waarde voor de staatsinrichting is. In deze bundel wordt onderzocht welke tendensen zichtbaar zijn met betrekking tot de ontwikkeling van het (Westerse) democratiebegrip en wat de betekenis is van deze tendensen voor de Nederlandse staatsinrichting, voor de Europese democratische rechtsorde en voor organisaties van het maatschappelijk middenveld.