Het verhaal van de dienstmaagd

In de dystopische wereld van de Republiek Gilead, ontstaan uit de as van de voormalige Verenigde Staten, heeft een strikte christelijke beweging de macht gegrepen. Dit regime is gebaseerd op de letter van het Oude Testament en bevolkt door een nieuwe klasse, de ‘Dienstmaagden’. Vanfred is de vertelster van dit aangrijpende verhaal en geeft ons een indringende kijk op het leven binnen deze onderdrukking. Haar enige doel is zich voort te planten, terwijl zij in de schemering van haar sobere kamer ’s nachts de enige vrijheid ervaart die haar is gegund: het herbeleven van illegale herinneringen, zoals het lezen van boeken, het koesteren van haar eigen naam en het verloren begrip ‘liefde’.

De schrijfstijl van Atwood is sober, maar krachtig, en beweegt zich tussen koele observatie en heftige emoties zoals wanhoop, hartstocht en wrange humor. Door de ogen van Vanfred worden de schokkende waarheden van het Gilead-regime blootgelegd, waar de kalme façade van een reactionair establishment het zwarte hart van onderdrukking verbergt. Het verhaal daagt de lezer uit om na te denken over de huidige maatschappelijke dynamieken en roept de vraag op of dit futuristische schrikbeeld werkelijk de nabije toekomst van Amerika kan zijn.

Het verhaal van “De Dienstmaagd” (originele titel: “The Handmaid’s Tale”) is niet alleen een roman, maar heeft ook een succesvolle televisieserie voortgebracht die in 2017 in première ging. De reeks, met in de hoofdrollen Elisabeth Moss, Samira Wiley en Joseph Fiennes, is met lof ontvangen en heeft vijf Emmy Awards gewonnen. De serie is inmiddels al aan haar derde seizoen toe.

Margaret Atwood, geboren in Ottawa in 1939, wordt beschouwd als de ‘grande dame’ van de Canadese literatuur. Met haar diepgaande blik op thema’s als gender, macht en sociale rechtvaardigheid heeft ze in de afgelopen vijftig jaar een wereldwijd publiek weten te bereiken. In september 2019 bracht ze de graphic novel uit die verbonden is aan dit verhaal, evenals de langverwachte opvolger genaamd “De testamenten”.

“De Dienstmaagd” is politiek geëngageerd en guur, maar bevat tevens geestige en wijze momenten, waardoor het een meeslepende leeservaring biedt. Atwood wordt door critici en lezers alike gezien als een levende legende in de literatuur.