Het gezicht van de oorlog

De opzet van het boek

Dit werk is het resultaat van bijna dertig jaar herzieningen, waarbij toevoegingen en weglatingen zijn doorgevoerd. Het is de vierde versie van een verzameling reportages die oorspronkelijk in 1959 werd gepubliceerd. Alle verslagen zijn afgedrukt zoals ze oorspronkelijk verschenen, met enkele aanpassingen aan de koppen die mij niet bevielen. De eerdere versies hebben als basis gediend voor deze nieuwe editie, waarbij eerdere inleidingen en conclusies zijn herzien en vernieuwd.

Historisch perspectief

De eerste editie begon met een inleiding en eindigde met het verslag over Dachau. In latere versies zijn verschillende verslagen weggelaten of toegevoegd om het geheel te verrijken en beter te structureren. De oorlog op Java, de Vietnamoorlog en de ontwikkelingen in Midden-Amerika zijn belangrijke thema’s die aan deze editie zijn toegevoegd. Het boek biedt een compleet overzicht van Gellhorns bijdragen aan de journalistiek, met een focus op de humane kant van oorlog.

De rol van de journalist

Martha Gellhorn, een van de meest vooraanstaande oorlogscorrespondenten van de 20e eeuw, schreef niet alleen over de heldendaden van politici en legerleiders, maar richtte zich vooral op het lijden van gewone mensen. In haar legendarische reportages geeft ze een gezicht aan de destructieve kracht van oorlog. “Waar het om gaat in deze artikelen is dat ze waar zijn; ze vertellen wat ik gezien heb,” stelt ze. Haar diepgaande en oprechte benadering maakt haar werk onvergetelijk en relevant, ook vandaag de dag.

Tijdloze waarschuwing

‘Het gezicht van de oorlog’ bevat reportages uit verschillende conflicten, waaronder de Spaanse Burgeroorlog, de Fins-Russische Oorlog en de Tweede Wereldoorlog. De teksten stralen een urgentie uit die anno 2025 nog steeds van toepassing is. Gellhorns tijdloze artikelen zijn niet alleen indrukwekkende journalistieke bijdragen; ze vormen ook een broodnodige waarschuwing voor de actuele oorlogsrealiteit.

Conclusie

Met een nieuw voorwoord van Geert Mak is deze heruitgave van ‘Het gezicht van de oorlog’ meer dan ooit een belangrijke aanwinst voor de moderne literatuur. De vertalingen van Kees Helsloot en Léo Huisman geven opnieuw leven aan Gellhorns krachtige en aangrijpende schrijfstijl. Dit boek biedt lezers de kans om niet alleen te leren over de geschiedenis van oorlog, maar ook om de menselijke verhalen erachter te begrijpen. Martha Gellhorn's scherpe observaties en haar onverzettelijke focus op de waarheid blijven de kern van dit meesterwerk vormen.