Goden en halfgoden

In het hart van de oude wereld leefden de Feniciërs, een volk dat, in tegenstelling tot hun buren zoals de Egyptenaren, Mesopotamiërs, Joden, Grieken en Romeinen, nauwelijks bekend is. Filon van Byblos, een belangrijke auteur uit de oudheid, schreef ooit de ‘Fenicische Geschiedenis’, een omvangrijk werk dat uit negen boekrollen bestond. Van deze ooit zo invloedrijke tekst resten echter slechts fragmenten. Hoewel deze fragmenten weinig onthullen over de historische feiten van Fenicië, bieden ze een fascinerend inzicht in de mythologie van dit vroegere volk.

Mythologie en Invloed

De fragmenten van de ‘Fenicische Geschiedenis’ bevatten verhalen over de goden waartegen de samenstellers van de Bijbel zich afzetten. Deze mythologische verhalen hebben niet alleen invloed uitgeoefend op de culturele en religieuze ontwikkelingen in de regio, maar vormen ook een inspiratiebron voor de vroegste Griekse dichters. De teksten zijn fragmentarisch van aard, maar desondanks zijn ze uitermate interessant voor classici en godsdiensthistorici, die in deze verhalen de fundamenten van de Fenicische cultuur trachten te ontwaren.

De Auteur en Zijn Tijd

Filon van Byblos’ werk kan tevens gelezen worden als de bijdrage van een belezen, Griekstalige geleerde die opereerde in een welvarende wereld die steeds meer onder invloed stond van Rome. Hij schuwde de polemiek niet en gebruikte zijn pen om aspecten van zijn eigen cultuur te bewaren. Ondanks het feit dat er zo weinig van zijn ‘Fenicische Geschiedenis’ is overgebleven, kan worden gesteld dat Filon in zijn opzet is geslaagd.

Nederlandse Vertaling

In 'Goden en halfgoden' heeft classicus en Byzantinoloog Hein van Dolen voor het eerst een volledige Nederlandse vertaling gemaakt van wat er resteert van Filon van Byblos’ ‘Fenicische Geschiedenis’. Historicus Jona Lendering voegde er een waardevolle toelichting aan toe, waardoor de context en de betekenis van de fragmenten beter te begrijpen zijn. Van Dolen en Lendering hebben eerder samengewerkt aan de vertaling van Herodotos’ ‘Het verslag van mijn onderzoek’, wat de kwaliteit van deze samenwerking verder bevestigt.

Deze uitgave is een welverdiend monument voor de vergeten auteur en biedt een unieke inkijk in de geschiedenis en mythologie van de Feniciërs. ‘Goden en halfgoden’ is een must-read voor iedereen die geïnteresseerd is in de vroege geschiedenis en de mythologie van deze opmerkelijke, zij het vaak vergeten, beschaving.