Gevangen vrijbuiter

Brendan Behan: De Vrijbuiter en Zijn Dilemma’s

De Ierse schrijver Brendan Behan (1923-1964) laat een blijvende indruk achter in de literatuur. Met een leven vol kleur en controverse, was hij een man van twaalf ambachten en dertien ongelukken. Behan probeerde zijn bestaan te vullen met diverse beroepen als smokkelaar, huisschilder, bommenmaker en zelfs pooier, terwijl hij zijn talent voor schrijven ontdekte.

Autobiografisch Werk

Zijn bekendste werk, de autobiografische roman "Borstal Boy", verhaalt over de ervaringen van een jonge gevangene in een opvoedingsgesticht. Dit boek maakte Behan beroemd en bood een van de eerste indringende blikken op het leven in dergelijke instellingen. De hoofdpersoon leert de kunst van het leven te navigeren, ondanks de sombere setting en de beperkingen waartoe hij is veroordeeld.

Toneelstukken en Thema's

Behan schreef verschillende toneelstukken, waaronder "The Quare Fellow" en "The Hostage", die actuele sociale en politieke onderwerpen aan de orde stellen. Deze werken zijn niet alleen literaire meesterwerken maar ook kritiek op de burgerlijkheid en gezapigheid van de maatschappij. Behan durfde grote dilemma’s te behandelen, zoals de doodstraf, homoseksualiteit, de terugkeer van veteranen, de verdeeldheid binnen de IRA, en de sociale ongelijkheid. In Nederland zijn deze stukken prachtig vertaald door schrijvers als Gerard Reve en Cees Nooteboom.

De Duistere Kant

Toch kende zijn leven ook een duistere kant. Brendan Behan had te maken met een ernstige alcoholverslaving, die uiteindelijk zijn ondergang betekende. Hij wordt vaak als een klassiek symbool van het vrijbuiter-type geportretteerd, een Ier die tegelijkertijd gevangen zat in zijn eigen verslaving en de beperkingen die de maatschappij hem oplegde.

Een Mythe ontrafeld

Karel Wasch, auteur van de biografie over Behan, beschrijft met groot gevoel voor drama, psychologie en detail de opkomst en ondergang van deze invloedrijke schrijver. Wasch bezocht de plaatsen waar Behan leefde en sprak met mensen die hem kenden. Hij kwam tot de conclusie dat het oppervlakkige beeld dat van Behan bestond, niet klopte. Behan had dit beeld zelf willen cultiveren, waardoor Wasch met deze biografie een poging doet de mythe rondom de schrijver te ontrafelen.

Eerdere Werken van Karel Wasch

Karel Wasch is ook bekend van zijn eerdere werk "Zo lang als voor altijd", dat het leven van de Welsh schrijver Dylan Thomas (1914-1953) verkent en opnieuw het talent van Wasch in de biografische literatuur bevestigt.