Gestolen herinneringen

In het voorjaar van 1945 bereikten de geallieerden het Duitse Rijk, terwijl de nationaalsocialisten wanhopig probeerden om alle sporen van hun gruweldaden te verbergen. In deze chaotische periode werd het concentratiekamp Neuengamme in april 1945 ontruimd. De gevangenen werden gedwongen om op dodenmarsen te marcheren en de kampadministratie werd vernietigd. Persoonlijke bezittingen van de gevangenen, waaronder portemonnees en sieraden die bij binnenkomst waren in beslag genomen, werden in alle haast verborgen in een kegelbaan van een plaatselijk hotel. Enkele weken later werden deze bezittingen ontdekt en veiliggesteld door Britse troepen.

Vanuit verschillende instellingen kwamen vanaf 1962 ongeveer 4.700 enveloppen met deze persoonlijke bezittingen naar het Duitse Arolsen Archives, het grootste archief voor slachtoffers en overlevenden van de Tweede Wereldoorlog. De #StolenMemory-campagne, gelanceerd in 2016 door Arolsen Archives, markeerde het begin van een hernieuwde en intensieve zoektocht naar de rechtmatige eigenaren van ongeveer 2.500 enveloppen. Door de toewijding van Arolsen Archives en de inzet van talloze vrijwilligers zijn in de loop der jaren vele bezittingen herenigd met de nazaten van Nederlandse slachtoffers.

Deze emotionele reünies halen niet alleen verloren voorwerpen terug naar hun rechtmatige eigenaren, maar brengen ook de herinneringen aan de slachtoffers weer tot leven. Vaak zijn deze bezittingen de enige aandenken aan geliefden die nooit terugkeerden. Het boek "Gestolen Herinneringen" vertelt de bijzondere reis die deze bezittingen samen met hun eigenaren hebben afgelegd. Het illustreert op indringende wijze hoe essentieel het is om de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog te blijven herinneren.

Erik Dijkstra, auteur en betrokken vrijwilliger bij de #StolenMemory-campagne sinds 2016, biedt een unieke kijk op deze geschiedenis. Dijkstra, geboren in 1975, schreef eerder het boek "Spitten voor de vijand" en was tot 2021 redacteur van het magazine van de Stichting Vriendenkring Neuengamme. Vanaf 2022 was hij ook betrokken bij de vertaling van de teksten van de campagne. Dit boek maakt deel uit van zijn voortdurende inzet voor de herinnering aan de slachtoffers van de verschrikkingen van de oorlog en de verhalen die deze unieke objecten met zich meedragen. "Gestolen Herinneringen" is meer dan alleen een boek; het is een eerbetoon aan de slachtoffers en een oproep om nooit te vergeten.