Fernand Léger en de daken van Parijs

In de periode 1909-1914 ontwikkelde Fernand Léger zich tot een vooraanstaand kubist. Een sleutelrol in zijn ontwikkeling speelde de reeks Fumées sur les toits (Rook boven de daken) uit 1911-1912, waarin hij het uitzicht vanuit zijn atelier op de Parijse daken vastlegde met rookpluimen en de kathedraal Notre-Dame de Paris in de verte. Door de combinatie van zachtere rookvormen met de harde, hoekige massa’s van de architectuur maakte hij een sprong naar grotere abstractie en kleur, stap voor stap richting een kenmerkende kubistische taal. De Triton Collection Foundation bezat sinds 1999 het schilderij Le quatorze juillet (Veertien juli) uit 1912-1913, waarop bij nader onderzoek aan de achterzijde een zwaar beschadigd ogend doek uit dezelfde reeks werd aangetroffen. Dit voorval leidde tot onderzoek, restauratie en een publicatie over de ontdekking, met aandacht voor de invloeden van Cézanne, Picasso en Braque en de bredere ontwikkeling van Légers werk.

Achtergrond van Leger en de Fumées sur les toits

Léger ontwikkelde zich tussen 1909 en 1914 tot een vooraanstaand kubist, gedreven door een reeks schilderijen uit 1911-1912 die Fumées sur les toits heten. Hij schilderde het uitzicht vanuit zijn atelier op de Parijse daken, met rookpluimen en de verte naar Notre-Dame de Paris. De zachte vormen van de rookwolken contrasteren met de harde, hoekige massa’s van de architectuur en dreven hem naar een meer abstracte, radicale kunstvorm.

Ontdekking, publicatie en invloeden

Enkele jaren geleden werd in de Triton Collection Foundation een onbekend schilderij uit de reeks Fumées sur les toits aangetroffen op de achterzijde van een ander doek van Léger. De ontdekking vormde de aanleiding voor een publicatie en een tentoonstelling, waarin ook aandacht wordt besteed aan de invloeden van Cézanne, Picasso en Braque op Léger. Het onderzoek en de restauratie brachten meer te weten over zijn ontwikkeling richting de kenmerkende kubistische stijl.