De politiek van het kleinste kwaad

De Nederlandse Joden werden tijdens de Duitse bezetting geïsoleerd van de rest van de samenleving en leefden in een getto zonder muren. Dit getto werd bestuurd door de Joodse Raad, die consequent pleitte voor gehoorzaamheid aan Duitse bevelen, ook toen in juli 1942 deportaties begonnen. Joden die voor de Raad werkten, werden aanvankelijk vrijgesteld van deportatie, totdat in de zomer van 1943 ook zij werden afgevoerd. Het beleid van de Joodse Raad werd na de oorlog door velen veroordeeld als verraad; het verhaal is echter complexer: het maakte ook een poging om te redden wat te redden viel. Prijswinnend historicus Bart van der Boom reconstructeert het perspectief van de Joodse Raad en onderzoekt hoe goede bedoelingen de weg naar ondergang konden plaveien. Van der Boom doceert geschiedenis aan de Universiteit Leiden; zijn vorige boek Wij weten niets van hun lot won de Libris Geschiedenis Prijs. Het boek verscheen op 15 april 2022 bij Boom uitgevers Amsterdam.

Tijdens het onderzoek worden patronen van samenwerking en schuld belicht, en wordt gevraagd wat er te redeneren viel onder extreme druk en onzekerheid. Het werk nodigt uit tot reflectie over hoe historici omgaan met moeilijke keuzes uit het verleden en wat we vandaag kunnen leren van die perioden.

Kenmerken

• Reconstrueert het perspectief van de Joodse Raad
• Deportaties begonnen in juli 1942
• Raad bestuurt een getto zonder muren
• Raadmedewerkers vrijgesteld tot zomer 1943
• Doel: begrip van oorlogskeuzes en gevolgen
• Auteur Bart van der Boom, historicus aan Leiden