de druk van beleving

Onder ervaring verstaan wij vandaag de dag beleving. De termen beleving en belevenis zijn relatief nieuw, vertaald uit het Duitse woord "Erlebnis", dat in de eerste helft van de negentiende eeuw ontstaan is. Deze concepten zijn prominent aanwezig in de Duitse filosofie, vooral in de levensfilosofie. Het impressionisme in de Franse schilderkunst, met zijn principes van 'en plein air' en 'sensation vitale', weerspiegelt ook deze overgang van traditionele naar moderne kunst. Sociologen duiden de hedendaagse maatschappij aan als een belevenismaatschappij. Maar wat houdt deze term precies in? Wat is een beleving? En hoe heeft dit element zich in de vorige eeuw geopenbaard in kunst en filosofie?

Het boek "De druk van de beleving" van Gerard Visser onderzoekt deze belangrijke vragen. Het legt de nadruk op de korte tijdspanne waarin enkele kunstenaars en filosofen iets cruciaals hebben ontwikkeld, wat ingrijpende effecten heeft op ons innerlijk en de maatschappij op de lange termijn. Visser stelt dat de beleving, inderdaad, ook een element van ondergang is geweest. Dit wordt aangetoond aan de hand van de filosofische ideeën van Friedrich Nietzsche en Wilhelm Dilthey en de schilderkunst van Claude Monet, waarin het landschap langzaam sterft.

Beleving vertoont een dubbelzinnige aard. Enerzijds biedt het ons een nieuwe vrijheid, anderzijds komt er een druk naar voren die Nietzsche al heeft herleid tot een 'wil tot macht'. Hiermee stelt hij dat beleving in wezen een druk (pressie) is.

Aan het einde van het boek worden de denkbeelden van Martin Heidegger en Walter Benjamin besproken. Beide denkers leggen een onlosmakelijk verband tussen de houding van de beleving en de opkomst van de moderne techniek. Dit zorgt ervoor dat de lezer niet alleen wordt uitgedaagd om na te denken over de rol van beleving in onze moderne tijd, maar ook over de gevolgen daarvan.

"De druk van de beleving" biedt daarmee een diepgaande en kritische analyse van de hedendaagse cultuur vanuit een filosofisch perspectief. Het is een boek dat niet alleen relevant is voor liefhebbers van filosofie en kunst, maar ook voor iedereen die zich wil verdiepen in de dynamiek van onze huidige belevenismaatschappij en de onderliggende krachten die ons dagelijks leven vormgeven.