Bourgondië voorbij

De hertogen van Bourgondië hebben van 1384 tot 1477 een onmiskenbaar stempel gedrukt op de geschiedenis van de Nederlanden. Hun bewind leidde tot de integratie van de vorstendommen binnen de grenzen van het huidige Nederland, België en Luxemburg, waardoor een nieuwe staat ontstond. Dit boek belicht de staatkundige, economische en sociale integratie van de Bourgondische en Habsburgse Nederlanden, evenals de hieruit voortvloeiende conflicten en culturele uitingen.

Alle bijdragen in dit boek zijn geschreven door voormalige promovendi van Wim Blockmans, die van 1987 tot 2010 hoogleraar middeleeuwse geschiedenis was aan de Universiteit Leiden. De artikelen zijn thematisch gegroepeerd in vier delen: vorsten en hoven; edelen en ambtenaren; mensen en markten; en recht, oorlog en Opstand. Dit zorgt voor een ruime opvatting van de 'Bourgondische' geschiedenis en levert een vernieuwende bijdrage aan de kennis over een land dat zijn verleden vaak reduceert tot de Gouden Eeuw en verder.

Inhoudsopgave

Deel I: Vorsten en hoven

• ROBERT STEIN, Natuurlijk Filips de Goede. De Bourgondische erfopvolging in de Nederlanden
• MICHEL VAN GENT, In de ban van het rijk. De relatie van hertog Arnold van Gelre met rooms-koning Sigismund en hertog Filips van Bourgondië, 1423-1437
• AART NOORDZIJ, Zelfstandigheid en integratie. Gelre, de Nederrijn en de Nederlanden in de zestiende eeuw
• JAN SANDERS, Politiek en piëteit. Hertog Karel de Stoute als stichter van het kartuizerklooster bij 's-Hertogenbosch in 1471
• HANNO WIJSMAN, Las Filips de Goede wel eens Nederlands? 'Kleine talen' in de Bourgondische Librije
• GEERTRUI VAN SYNGHEL, De opkomst van de volkstaal in de West-Brabantse documentaire bronnen, 1270-1315
• LOUIS SICKING, Door Oranje overschaduwd? Het hof van Maximiliaan van Bourgondië, heer en markies van Veere
• MARIE-ANGE DELEN, Eten en drinken aan het hof van Willem van Oranje

Deel II: Edelen en ambtenaren

• MARIO DAMEN, Heren met banieren. De baanrotsen van Brabant in de vijftiende eeuw
• ANTHEUN JANSE, De Tweede Stand in laatmiddeleeuws Holland
• ARIE VAN STEENSEL, Edelen, belastingheffing en politieke verhoudingen in laatmiddeleeuws Zeeland
• HANS COOLS, Uitvaarten als intredes. De scenografie van de successie bij aristocratische begrafenissen in de Bourgondisch-Habsburgse landen en in de jonge Republiek
• LAETITIA GORTER-VAN ROIJEN, Maria van Hongarije en de hoge adel in de Nederlanden. Een confrontatie
• YVONNE BOS-ROPS, De Kabeljauwen en de ambten. Personele gevolgen van een politieke moord in het graafschap Holland, 1390-1404
• SERGE TER BRAAKE, Promoveren in de Raad van Holland. De weg van de onbezoldigd raadsheer aan het eind van de Middeleeuwen

Deel III: Mensen en markten

• CHARLES CORNELISSE, De invloed van de ontginning op marktvorming in Holland tussen de tiende en dertiende eeuw
• JOB WESTSTRATE, De marktpositie van Deventer van de veertiende eeuw tot het begin van de Opstand
• HANNO BRAND, De Zuiderzeesteden tussen Habsburg en de Hanze in de eerste helft van de zestiende eeuw. Een aanzet tot een positiebepaling
• PETRA VAN DAM, Leidse professoren eisen hofkonijnen. Een nieuwe betekenis voor een oud emolument in vroegmodern Holland
• MILJA VAN TIELHOF, Texel, kerstavond 1593. De ramp die Tesselschade haar naam gaf

Deel IV: Recht, oorlog en Opstand

• PETER HOPPENBROUWERS, Ridders en hun ruiters. Het krijgsbedrijf in Holland en Brabant gedurende de veertiende eeuw
• CORIEN GLAUDEMANS, Karel van Charolais en de zitting van de Hoge Viersch